Bewusteloos geweest na zuurstofgebrek? Vliegen verboden!

Plaats reactie
Gebruikersavatar
Jan Ritsma
Berichten: 2473
Lid geworden op: 23 sep 2009, 20:20

Bewusteloos geweest na zuurstofgebrek? Vliegen verboden!

Bericht door Jan Ritsma » 13 nov 2018, 08:00

Naar aanleiding van een recent incident, stelde ik een vraag aan de medische commissie van de KNVvL over de gevolgen van bewusteloos raken door zuurstofgebrek tijdens bijvoorbeeld het vliegen op grote hoogte. Dit blijkt meer consequenties te hebben dan menigeen in eerste instantie zou denken. Zie hier het antwoord van de CMZ:
Geachte heer Ritsma,

Uw vraag luidt: “Als men langere of kortere tijd buiten bewustzijn is geweest door zuurstofgebrek, bijvoorbeeld door vliegen op grote hoogte, heeft dit dan gevolg voor de geldigheid van het vliegmedisch certificaat. Mag men zodra men zich weer goed voelt direct gaan vliegen of is er nader onderzoek nodig?

Het antwoord op het eerste deel van uw vraag: Ja. Indien men buiten bewustzijn is geweest, door welke oorzaak dan ook, al of niet tijdens het vliegen dan is het medical vanaf dat moment niet meer geldig en moet de vlieger contact opnemen met zijn of haar keuringsarts. Die beslist wat er verder moet gebeuren.

Het tweede deel van uw vraag is dan ook meteen duidelijk. Neen men mag niet meer gaan vliegen en nader onderzoek is noodzakelijk.

Voor de duidelijkheid nog het volgende:

Tijdens het vliegen verbruikt een vlieger ongeveer 300 - 500 ml zuurstof per minuut. Daarvan gebruiken de hersenen ongeveer 30%!

In tegenstelling tot bv spieren hebben de hersencellen altijd zuurstof nodig voor hun energieverbruik. De spieren kunnen wel, zij het beperkt, energie verbruiken zonder zuurstof. Deze energie wordt verkregen door suikers om te zetten in melkzuur zonder dat er zuurstof aan te pas komt. In een later stadium wordt melkzuur met behulp van zuurstof omgezet in water en CO2 (koolzuur).

De hersenen kennen dit systeem niet..

Bij een circulatiestilstand zal men dan ook het bewustzijn verliezen na 10 seconden. Alle aanwezige zuurstof in de hersenen is dan verbruikt. Duurt de circulatiestilstand langer dan 20 sec dan treedt onomkeerbare hersenbeschadiging op.

Kortom bewustzijnsverlies is het gevolg van zuurstof tekort in de hersenen.

Maar dit zuurstof tekort kan veroorzaakt worden door verschillende factoren of door een combinatie van factoren. Bij voorbeeld: Zuurstof hoeveelheid in de inademingslucht, zuurstof transport van de longblaasjes naar het bloed, circulatie (aanvoer van bloed naar de hersenen), weerstand in de bloedvaten van de hersenen (denk aan hyperventilatie). Zelfs caissonziekte kan de oorzaak zijn. Ook verhoogde druk in de hersenen door een tumor of door een hersenschudding vermindert de toevoer van zuurstofrijk bloed.

Een vlieger die “out” gaat op grote hoogte krijgt op de eerste plaats onze gelukwensen dat hij het event heeft overleefd. Daarna, indien blijkt dat hij zonder extra zuurstof op grote hoogte heeft gevlogen, zouden wij onmiddellijk zijn vliegbrevet willen innemen omdat hij onverantwoord vlieggedrag heeft vertoond.

Wij hopen dat uw vraag hiermee voldoende is beantwoord.

Met vriendelijke groet

Paul Michel de Grood

Gebruikersavatar
Francesco
Berichten: 147
Lid geworden op: 03 okt 2009, 12:20

Re: Bewusteloos geweest na zuurstofgebrek? Vliegen verboden!

Bericht door Francesco » 13 nov 2018, 21:53

Nooit over nagedacht .
Goed dat je doorgevraagd hebt en met een antwoord komt.

Dank Jan, is meer op zijn plaats dan kritiek.

dick kemp
Berichten: 22
Lid geworden op: 11 dec 2011, 14:53

Re: Bewusteloos geweest na zuurstofgebrek? Vliegen verboden!

Bericht door dick kemp » 16 nov 2018, 15:44

Bij bewusteloosheid geen circulatie?
Normaal gesproken is er bij bewusteloosheid nog steeds een hartslag en ademhaling. Daarom konden de vliegers op lagere zuurstofrijkere hoogte weer bij bewustzijn komen.

Misschien begrijp ik de brief verkeerd, want roept bij mij toch wat vragen op.

Daarnaast vraag ik mij af of veroordeling van het vliegerschap wel op zijn plaats is. Bij zeilers en bergbeklimmers roepen wij ook niet dat zij moeten stoppen met hun sport als er iets fout gaat bij een recordpoging. Als je de grens op zoekt dan houdt dat nu eenmaal risico's in.

Gebruikersavatar
Jan Ritsma
Berichten: 2473
Lid geworden op: 23 sep 2009, 20:20

Re: Bewusteloos geweest na zuurstofgebrek? Vliegen verboden!

Bericht door Jan Ritsma » 18 nov 2018, 10:04

dick kemp schreef:
16 nov 2018, 15:44
Bij bewusteloosheid geen circulatie?
Normaal gesproken is er bij bewusteloosheid nog steeds een hartslag en ademhaling. Daarom konden de vliegers op lagere zuurstofrijkere hoogte weer bij bewustzijn komen.

Misschien begrijp ik de brief verkeerd, want roept bij mij toch wat vragen op.
Hi Dick, De commissie zegt dat er bewusteloosheid optreedt bij een circulatiestilstand, niet andersom.
Het is slechts een algemene verduidelijking van wat je zoal verwachten kan bij zuurstof tekort in de hersenen.
In de praktijk is er zelden een complete circulatiestilstand. Ook niet bij een, wat in de volksmond heet, een hartstilstand. Meestal is dan sprake van een vibrerend hart of een met grote tussenpozen kloppend hart. Ook hartmasage kan een circulatie bewerkstelligen, die weliswaar niet voldoende hoeft te zijn om iemand weer bij bewustzijn te brengen, maar wel genoeg kan zijn om schade te voorkomen of te beperken. Temperatuur heeft ook grote invloed. Bij een lage temperatuur kunnen de hersenen veel langer zonder zuurstof. Vroeger, toen er nog geen hart/long machine bestond, werden open hartoperaties waarbij het hart werd stilgezet, uitgevoerd bij een lage temperatuur waardoor men 10 tot 20 minuten circulatiestilstand kan overleven.
dick kemp schreef:
16 nov 2018, 15:44
Daarnaast vraag ik mij af of veroordeling van het vliegerschap wel op zijn plaats is. Bij zeilers en bergbeklimmers roepen wij ook niet dat zij moeten stoppen met hun sport als er iets fout gaat bij een recordpoging. Als je de grens op zoekt dan houdt dat nu eenmaal risico's in.
De commissie voegt ongevraagd een mening toe. Dat recht hebben ze. Het recht om een brevet in te trekken hebben ze niet.
De commissie acht het onverantwoord als iemand opzettelijk naar grote hoogte klimt, terwijl hij weet dat hij daarvoor geen (adequate) zuurstofvoorziening heeft. In deze zaak heb ik nog geen waardeoordeel uitgesproken. Persoonlijk vind ik dat iemand zelf moet weten welke risico's hij neemt. Wel met dien verstande dat hij geen andere mensen of goederen in gevaar brengt natuurlijk.

Plaats reactie